Dostępność EN
Plakat w formie grafiki do spektaklu Proszę Państwa, Wyspiański umiera. Przedstawia abstrakcyjny portret mężczyzny - Stanisława Wyspiańskiego. Portret jest podzielony na dwie części. Część górna przypomina realistyczną twarz mężczyzny. Ma bujne, jasne włosy i jasnoniebieskie oczy. Od nosa do ramion jest pokazany jakby był namalowany pastelami. Ma jasny zarost - podwinięty wąs i brodę. Tło jest jasne.

Proszę Państwa, Wyspiański umiera

  • Teatr w Krakowie im. J. Słowackiego - Duża Scena
  • Premiera: 06.01.2024
  • W spektaklu używany jest dym sceniczny.
2h
> 15

Najbliższe terminy

kwiecień
wt 07 19:00
kwiecień
śr 08 19:00
maj
śr 20 19:00
maj
czw 21 19:00
maj
pt 22 19:00
maj
nd 24 15:00

Nie jest to jednak opowieść o umieraniu, tylko o życiu. O bufonadzie, egoizmie, zazdrości, okrucieństwie i o pysze. Ale też o marzeniach, sztuce i o miłości. Nasze przedstawienie nie jest laurką dla Czwartego Wieszcza.


Ostatnia noc życia Wyspiańskiego. A może ostatnia chwila? Miejscem akcji jest jego głowodusza. Przestrzenią – scena i widownia Teatru Słowackiego. Tego samego, gdzie po raz pierwszy wystawił swoje Wesele i Wyzwolenie, którego chciał zostać dyrektorem. Ale nie wyszło, bo „oni” wybrali „tego nadętego Solskiego”. O „onych” też będzie dużo. O „onych” którzy skrytykowali, odmówili, zabrali, nie zapłacili, zazdrościli i jeszcze na końcu pokłócili się o podział kosztów jego pogrzebu. Wszystkie postaci, które pojawią się na scenie mają swój pierwowzór w przeszłości bądź teraźniejszości. W przeciwieństwie do zdarzeń, które z pewnością nie miały miejsca.

W tym ostatnim momencie życia, kiedy wyobraźnia zastępuje rzeczywistość, po Wyspiańskiego przychodzi jego zmarła wiele lat wcześniej matka. I prowadzi go niczym Wergiliusz przez przestrzeń między życiem a śmiercią, gdzie – tak jak na scenie – wszystko jest możliwe.

Obsada:
Agnieszka Przepiórska (gościnnie) - Córka Helenka / Żona Teosia / Wanda Siemaszkowa
Wanda Skorny - Ciocia Janina Stankiewiczowa / Student III (31.03; 1, 2.04; 22, 24.05)
Lida Bogaczówna - Ciocia Janina Stankiewiczowa / Student III (dublura) (7, 8.04; 20, 21.05)
Anna Syrbu - Helena Modrzejewska / Żona Mehoffera 
Marta Waldera - Matka
Aleksander Fiałek (gościnnie) - Lucjan Rydel / Doktor Tulp / Krytyk z Gliwic (31.03; 1, 8.04; 20, 21.05)
Grzegorz Łukawski - Lucjan Rydel / Doktor Tulp / Krytyk z Gliwic (dublura) (2, 7, 8.04; 22, 24.05)
Maciej Półtorak (gościnnie) - Syn Mieciu / Józef Mehoffer / Bartek Szydłowski / Student I
Sławomir Rokita - Wuj Kazimierz Rogowski / Jan Matejko / Tadeusz Kantor / Student IV
Adam Wietrzyński - Syn Teoś / Krytyk z Warszawy / Piotr Augustyniak / Bloger / Student II / Przykry Sąsiad (7, 8.04; 20, 21, 22, 24.05)
Vitalik Havryla - Syn Teoś / Krytyk z Warszawy / Piotr Augustyniak / Bloger / Student II / Przykry Sąsiad (dublura) (31.03; 1, 2.04)
Krzysztof Wrona (gościnnie) - Stanisław Wyspiański
Tomasz Wysocki - Syn Staś / Krystian Lupa / Ludwik Solski / Ksiądz Eustachy / Jerzy Grzegorzewski
Maja Kleszcz - Muza / Student V
Wojtek Krzak - Wernyhora / Student VI

Inspiracją dla twórców i aktorów w procesie zbierania materiałów i tworzenia postaci w spektaklu była książka Moniki Śliwińskiej "Wyspiański. Dopóki starczy życia".

Licencja na korzystanie z utworu, muzyki ilustracyjnej oraz ilustracji muzycznej została udzielona przez Stowarzyszenie Autorów ZAiKS.

Nagrody dla spektaklu "Proszę Państwa, Wyspiański umiera"

Nagroda publiczności na 65. Kaliskich Spotkaniach Teatralnych.

Nagroda im. Ignacego Lewandowskiego, przyznana podczas 65. Kaliskich Spotkań Teatralnych dla Tomasza Wysockiego za role Stasia, Krystiana Lupy, Ludwika Solskiego i Jerzego Grzegorzewskiego w spektaklu "Proszę Państwa, Wyspiański umiera'.

Laureat głównej nagrody Teatralnej im. Stanisława Wyspiańskiego 2025.

Trailery filmowe

wideo Łukasz Kurek

Trailer do spektaklu „Proszę Państwa, Wyspiański umiera”. Na widowni dużej sceny Teatru Słowackiego siedzą widzowie. Pomiędzy nimi przechodzą ubrani w dziewiętnastowieczne kostiumy aktorzy. Kobiety w długich sukniach i kapeluszach z dużym rondem, mężczyźni w surdutach. Pojawia się napis: Agata Duda- Gracz, Proszę Państwa Wyspiański umiera. Na metalowym łóżku leży na wznak kobieta w średnim wieku. To matka Wyspiańskiego. Ubrana jest w czarną suknię. Ręce ma złożone na piersiach. Leży w pozie nieboszczyka. Na oparciu łóżka siedzi młoda kobieta w białej szacie. Śpiewa. W półmroku twarz mężczyzny w średnim wieku. Długie włosy opadają mu na twarz. Wzrok ma spuszczony. Na nosie ma okulary w okrągłych drucianych oprawkach. Zbliżenie na rękę, która kręci korbą instrumentu. To lira korbowa. Mężczyzna z długimi włosami, ubrany w białą, długą szatę siedzi na krześle. Na kolana trzyma lirę korbową. Gra na niej. Do pleców przyczepione ma duże białe skrzydła pokryte ptasimi piórami. Stoimy na scenie Teatr Słowackiego, przed nami, w głębi widownia. Z przodu fragment drewnianej podłogi sceny. Z lewej strony stoją kobieta w sukni i kapeluszu z dużym rondem oraz mężczyzna w surducie. Patrzą w stronę widowni. Parter widowni i cztery piętra lóż. Wszystkie miejsca są zajęte przez widzów. Pomiędzy nimi przechadzają się bohaterowie sztuki. Scena. Mrok. W głębi,w padającym z góry żółtym świetle niewyraźne zarysy ludzkich sylwetek. Ciemność przecina biały snop światła. Mężczyzna o rudych włosach i sumiastym wąsie niesie na plecach innego mężczyznę. To Mehoffer. Dźwiga Wyspiańskiego. Wyspiański opłata ramionami pierś towarzysza. Ma długie, ciemne włosy, długą brodę i wąsy. Na nosie druciane okulary. Przechodzą pomiędzy widzami. W głębi sceny sylwetka kobiety w czarnej sukni. Loże teatralne wypełnione widzami. Biały napis: Teatr im. Juliusza Słowackiego w Krakowie i logo. Głowa meduzy z wijącymi się włosami w kształcie węży i z wystawionym językiem.
Półmrok. Z lewej strony na scenie stoi mężczyzna w białej koszuli. To Wyspiański. Z przodu, w żółtym świetle siedzi młoda kobieta. Ubrana jest w białą, luźną szatę. Wspiera głowę na ręce. Po jej prawej stronie stoi metalowe łóżko. Na łóżku stoi grupa bohaterów w złotych luźnych szatach. Pozują jak figury z ołtarza Wita Stwosza. Po ich prawej stronie, w głębi sceny siedzi postać w czarnej szacie. Pojawia się biały napis: Agata Duda- Gracz, Proszę Państwa, Wyspiański umiera. Półmrok, pusta scena, z lewej strony w czerwonym świetle stoi mężczyzna. Jasne światło. Na metalowym łóżku leży na wznak mężczyzna. To Wyspiański. Ubrany jest w białe luźne spodenki do kolan. Prawą dłoń ma zabandażowaną. Na jego nagim brzuchu widoczne są bordowe zwoje przypominające wnętrzności. Nad nim pochyla się grupa mężczyzn ubranych w czarne szaty z białymi kryzami na szyi. Kryza to rodzaj ozdobnego, fałdowanego kołnierza. Mężczyźni noszą wąsy i spiczaste bródki. Jeden z nich trzyma w dłoni szczypce chirurgiczne. Upozowani są jak postaci na obrazie „Anatomia doktora Tulpa” Rembrandta. Dwie kobiety w długich sukniach energicznie całują się w oba policzki. Rozświetlona scena. Z lewej strony siedzą przy  stoliku trzej mężczyźni. Z prawej strony na metalowym łóżku siedzi kobieta w średnim wieku. Ubrana jest w długą brązową spódnicę i białą bluzkę z bufiastymi rękawami. Włosy spięte ma w rodzaj korony naokoło głowy. To ciotka Wyspiańskiego. Z jej prawej strony stoi Wyspiański, za nim kobieta w czarnej sukni. To jego matka. Półmrok. Na metalowym łóżku siedzi młody mężczyzna. Ubrany jest w czarne spodnie i czarną bluzę. Prawą rękę ma uniesioną. Trzym w niej telefon komórkowy. Wystawia język i robi miny do telefonu. Za nim z prawej strony siedzi Wyspiański. Przygląda się mężczyźnie. Matka próbuje zepchnąć młodego mężczyznę z łóżka. Z prawej strony stoi oparta o poręcz łóżka młoda kobieta. Ubrana jest w białą luźną szatę. Ta sam kobieta siedzi w półmroku. Śpiewa. Kobieta w średnim wieku, ubrana w luźną, czarna pelerynę. Czarne włosy spięte ma z tyłu głowy. Coś mówi. Jej twarz wykrzywia grymas. To Teodora Pytko, żona Wyspiańskiego. Półmrok. Z lewej strony, siedzi bokiem do nas kobieta w białej szacie. Unosi do góry lewą rękę. Śpiewa. Z tyłu z prawej strony grupa bohaterów upozowanych jak figury z ołtarza Wita Stwosza. Wyspiański leży upozowany jak Chrystus. Ma białą przepaską na biodrach. Obok niego klęczy matka. Nad nim stoją pochyleni bohaterowie w długich szatach. Nad głowami przyczepione mają złote aureole w kształcie kół. Loża cesarska na pierwszym piętrze teatru. W loży stoją przodem do nas, mężczyzna i kobieta. Mężczyzna ma rude włosy, ubrany jest w surdut. Kobieta nosi jasną suknię i kapelusz z dużym rondem i piórami. Sufit nad widownią. Okrągły plafon na suficie ma bogato złocone sztukaterie. Z jego środka zwiesza się ogromny rozświetlony żyrandol. Z loży wychyla się Teodora Pytko. Ubrana jest w tradycyjny strój krakowski. Wokół głowy upięty ma warkocz. Krzyczy coś i gwałtownie gestykuluje. Pomiędzy widzami skacze młody mężczyzna. Na scenie leży Wyspiański. Z jego lewej strony stoi mężczyzna w średnim wieku, ubrany w jasną piżamę. Z prawej stoi młody mężczyzna. Ubrany jest w białe spodenki do kolan. Drepcze w miejscu. Wnętrze teatru. Widzowie siadają w lożach i na parterze. Z tyłu na scenie stoi łóżko. Półmrok. Podłogę sceny spowija biały dym. Na deskach sceny leży Wyspiański. Nad nim stoi kobieta w luźnej jasnej szacie. W prawej ręce trzyma kosę. Lewą ręką przeciąga po ostrzu kosy ostrzałką. Biały napis: Teatr im. J. Słowackiego w Krakowie i logo teatru. Zarys głowy kobiety z wystawionym językiem i włosami w kształcie węży. To meduza.

Spektakl bierze udział w 30. Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej.

Ogólnopolski Konkurs na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej ma na celu nagradzanie najciekawszych poszukiwań repertuarowych w polskim teatrze, wspomaganie rodzimej dramaturgii w jej scenicznych realizacjach oraz popularyzację polskiego dramatu współczesnego. Konkurs organizowany jest przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego w Warszawie.

W I etapie Konkursu spektakle ocenia Komisja Artystyczna w składzie: Jacek Sieradzki (przewodniczący), Dominik Gac, Piotr Hildt, Anna Jazgarska, Szymon Kazimierczak, Andrzej Lis, Wanda Świątkowska.

Recenzje:

Czy artyście więcej wolno?

Agata Duda-Gracz stawia pytania o granice i konsekwencje uprawiania sztuki. Tym razem robi przenikliwą wiwisekcję duszy Stanisława Wyspiańskiego, twórcy, słynnego malarza i dramaturga, autora "Wesela", najwybitniejszego działa epoki Młodej Polski. Reżyserka pyta w swoim spektaklu, jak wiele można zrobić dla sztuki? Jak daleko się posunąć? I czy piękno sztuki uzasadnia cierpienia bliskich. To niezwykła wiwisekcja duszy artysty wybitnego, zwanego polskim Czwartym Wieszczem. Efekt? Opowieść o egoizmie, ale także o miłości marzeniach.

Pani

'Pokój' - spektakl w Katowicach 10. URODZINY IMPRO KRK 1989 1989 / spektakl w Gdańsku Antygona Antygona / spektakl w Łodzi Australia Bóg, ja i pieniądze BÓLE FANTOMOWE Botticelli Chory z urojenia Ciało i krew albo niewypowiedziane Czerwone i czarne Debil Dziady Hanna Bieluszko - "SIADAP albo artystka z jajami' IMPRO KRK Impro KRK Underground Kobieta i życie Kobieta i życie - spektakl w Katowicach Koriolan Lalka Lepper. Będziemy wisieć albo siedzieć Magiczna rana Martyna Krzysztofik jako "MASAŻYSTKA" Nieoczekiwane zwycięstwo Unii Polsko-Czeskiej w Trzeciej Wojnie Światowej O dwóch doktorach i jednej pacjentce Od nowa Opowieść wigilijna Pan Tadeusz Pani Bovary. Możliwa historia Państwo / Der Staat Pokój Polish Horror Story Proszę Państwa, Wyspiański umiera Romeo i Julia Serce ze szkła. Musical Zen Simona K. Wołająca na puszczy Smok! Spóźnione odwiedziny Szczeliny istnienia SZYMBORSKA. KROPKI, PRZECINKI, PAPIEROSY SZYMBORSKA. KROPKI, PRZECINKI, PAPIEROSY Tak zwana ludzkość w obłędzie Ulisses Wahazar Wegetarianka Wesele Wielki Gatsby WYDARZENIE ZEWNĘTRZNE - ADRIA ART / 'DOBRZE SIĘ KŁAMIE' WYDARZENIE ZEWNĘTRZNE - ADRIA ART / 'Erotic-Zdrój, czyli sanatorium nie wybacza' WYDARZENIE ZEWNĘTRZNE - ADRIA ART / 'GOŁO I WESOŁO' WYDARZENIE ZEWNĘTRZNE - ADRIA ART / 'Kto ma Klucz'. Emilia Komarnicka & Stefano Terrazzino - Miłość w rytmie zmian WYDARZENIE ZEWNĘTRZNE - ADRIA ART / 'Prawda' - komedia w reżyserii Wojciecha Malajkata WYDARZENIE ZEWNĘTRZNE - ADRIA ART / Cohen w Teatrze WYDARZENIE ZEWNĘTRZNE - DELFINI / 'To wiem na pewno' Wydarzenie zewnętrzne - Eskander / 'Ogrodnik' Wyspa Wyzwolenie Znachor Znachor / spektakl w Rzeszowie