EN

CATS - Cyfrowe Arcydzieła Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie

Od początku 2021 roku Teatr im. J. Słowackiego w Krakowie realizuje projekt digitalizacji najcenniejszych egzemplarzy teatralnych ze zbiorów bibliotecznych Archiwum Artystycznego i Biblioteki Teatru pt. Cyfrowe Arcydzieła Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie („CATS") - etap I.

 

W ramach projektu "CATS" do końca roku 2021 zostanie przeprowadzona digitalizacja, opracowanie i udostępnienie 50 egzemplarzy teatralnych – rękopiśmiennych, maszynopiśmiennych oraz druków, w tym egzemplarzy reżyserskich, inspicjenckich, suflerskich, cenzorskich, autorskich, z lat 1837- 1939 z cennego  zasobu Archiwum Artystycznego i Biblioteki Teatru im. Juliusza Słowackiego, w tym m.in. egzemplarze z pierwszych na ziemiach teatralnych realizacji Kordiana J. Słowackiego (egzemplarz reżyserski Józefa Kotarbińskiego, 1899), Dziadów A. Mickiewicza (w inscenizacji Stanisława Wyspiańskiego, 1901), Nie-Boskiej Komedii Zygmunta Krasińskiego (1902), z debiutu dramaturgicznego Stanisława Ignacego Witkiewicza (Kurka wodna, 1921) i inne.

Wytypowany zasób zostanie udostępniony w formie wirtualnej biblioteki cyfrowej na platformie Małopolskiej Biblioteki Cyfrowej (MBC) - biblioteki cyfrowej zajmującej się gromadzeniem i udostępnianiem dorobku piśmiennictwa Małopolski w postaci zdigitalizowanej, działającej w ramach Federacji Bibliotek Cyfrowych (jej zbiory udostępniane są także za pośrednictwem takich portali, jak np.: Europejska Biblioteka Cyfrowa EUROPEANA).

Ponadto zdigitalizowane egzemplarze udostępnione będą na stronie Teatru www.teatrwkrakowie.pl poprzez link do platformy partnera.

Egzemplarz inspicjencki z prapremiery "Dziadów" Adama Mickiewicza w inscenizacji Stanisława Wyspiańskiego, 1901 r. ze zbiorów Archiwum Artystycznego i Biblioteki Teatru im. J. Słowackiego w Krakowie.

Zdigitalizowane zbiory w całości zostaną udostępnione bezpłatnie, a 5 najbardziej atrakcyjnych pozycji wraz z ich szczegółowym opisem zostanie zamieszczonych na stronie Teatru www.teatrwkrakowie.pl

Fragmenty tych egzemplarzy będą dostępne, dzięki audiodeskrypcji, również dla osób z dysfunkcją wzroku. Odwzorowania cyfrowe stworzone w ramach zadania zasilą obszerną publikację edukacyjną, którą Teatr planuje opracować i wydać po zakończeniu trzeciego etapu "CATS" (w 2024 r.).

Egzemplarz Zofii Jaroszewskiej służący do przygotowania roli Fedry J. Racine’a z rysunkami Karola Frycza – dyrektora Teatru i zarazem reżysera i scenografa tej inscenizacji (1938 r.).

Zbiory biblioteki Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie (otwartego w 1893 roku, od roku 1909 pod nazwą Teatr Miejski) są największym i najcenniejszym w Polsce zbiorem teatraliów przechowywanych w działającym teatrze.

Podstawową i najcenniejszą częścią zasobu jest unikalna, spójna i zachowująca ciągłość historyczną kolekcja teatralnych egzemplarzy sztuk granych lub przeznaczonych do wystawiania w dawnym teatrze krakowskim w latach 1836-1983 oraz w Teatrze Miejskim (od 1909 im. J. Słowackiego) po roku 1893 aż po współczesność. Zbiór dokumentuje dzieje teatru polskiego i krakowskiego, jego repertuaru, przemian estetycznych, ideowych, instytucyjnych.

Zbiory powstały na bazie tzw. biblioteki Koźmianowskiej, pozyskanej w 1893 roku od Jakuba Gliksona, ostatniego dyrektora i dzierżawcy Teatru Krakowskiego przez Tadeusza Pawlikowskiego – pierwszego dyrektora teatru Miejskiego w Krakowie. Przez cały czas działalności Teatru zasoby były i są systematycznie powiększane.

Zbiór unikalnych egzemplarzy teatralnych obejmuje rękopisy, maszynopisy i druki sztuk teatralnych polskich i obcych granych w teatrze krakowskim i w ok. 90 procentach zawierające odręczne uwagi inscenizacyjne reżyserów, inspicjentów, suflerów, aktorów, scenografów na przestrzeni ponad 180 lat (od lat 30. XIX w. do dziś). Część egzemplarzy zawiera cenne historycznie noty cenzury od czasów zaborów, poprzez dwudziestolecie międzywojenne po PRL. Na podstawie zasobu powstają liczne publikacje naukowe i popularne.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu

pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego

Partnerzy Projektu

Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Krakowie, Katedra Teatru na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego