MYŚLNIK. Spotkanie 5. 'Solidarność wstrząśniętych' - debata Tischnerowska
JAZZ – FILOZOFIA - STAND-UP
Najbliższe terminy
Data → 10.05.2026, godz. 17.00
Pomysł i prowadzenie → Piotr Augustyniak
Wykład mistrzowski → Ludger Hagedorn
Goście → Radka Denemarková, Tadeusz Gadacz
Improwizacja muzyczna → Marek Pospieszalski i Kuba Janicki
Filozoficzny stand-up → Wojciech Skibiński
Scenografia i kostiumy → Aleksandra Grabowska
Producentka → Bożena Sowa
Mimo coraz większej ilości wstrząsających wydarzeń wokół nas, jesteśmy wciąż podzieleni i skupieni na wzajemnym oczernianiu się i niechęci. Dlaczego takie zagrożenia jak wojna u bram Europy, katastrofalne zmiany klimatyczne, pogłębiające się nierówności społeczne etc., nie są w stanie obudzić w nas odruchu solidarności i współdziałania? Czy nie potrafimy już być empatyczni i odpowiedzialni? A może nie zależy nam już na niczym oprócz poczucia własnej słuszności i możliwości wyładowania na innych nagromadzonej frustracji?
Zastanawiając się nad tym problemem wrócimy do etosu ruchu Solidarności oraz do czechosłowackiej karty 77, którego sygnatariusz, wybitny filozof Jan Patocka jako pierwszy mówił o „solidarności wstrząśniętych”.
Goście:
fot. Klaus Ranger
Ludger Hagedorn jest pracownikiem naukowym Instytutu Nauk Humanistycznych (IWM) w Wiedniu, kierownikiem Programu im. Patocki oraz archiwum jego imienia; w latach 2005–2009 był członkiem Czeskiej Akademii Nauk. Zasadniczym przedmiotem jego zainteresowań naukowych są filozofia polityczna, filozofia historii, fenomenologia i egzystencjalizm, historia idei oraz sekularyzacja. Najnowsze publikacje:Jan Patocka: Europa und Nach-Europa, (red.), Freiburg 2024; “Faith in the World” Post-Secular Readings of Hannah Arendt, red. Rafael Zawisza i Ludger Hagedorn, Frankfurt/Chicago 2021
fot. Isolde Ohlbaum
Radka Denemarková - powieściopisarka, scenarzystka, historyczka literatury i tłumaczka literatury niemieckiej Radka Denemarková jest powieściopisarką, scenarzystką, historyczką literatury oraz tłumaczką literatury niemieckiej. Należy do grona najoryginalniejszych i najczęściej tłumaczonych współczesnych pisarek czeskich. Jej książki przełożono na 28 języków. Do jej najważniejszych dzieł należą Pieniądze od Hitlera (Peníze od Hitlera, 2006), Kobold (2011), Przyczynek do historii radości (Příspěvek k dějinám radosti, 2014), Godziny ołowiu (Hodiny z olova, 2019) oraz najnowsza pozycja – Czekoladowa krew (Čokoládová krev, 2023). W swojej twórczości zgłębiającej rozmaite formy relacji władzy, Denemarková wielokrotnie podejmowała temat kryzysu europejskich wartości oraz spuścizny totalitaryzmów. Jest jedyną czeską autorką uhonorowaną nagrodą Magnesia Litera w czterech różnych kategoriach. Otrzymała ponadto szereg prestiżowych wyróżnień międzynarodowych, m.in. Nagrodę Kulturalną im. Georga Dehio (2012), prestiżową Brücke Berlin Preis (2022) oraz Europejską Nagrodę Tolerancji w kategorii Demokracja i Prawa Człowieka (2024). Za publikację poświęconą Franzowi Kafce, jako pierwsza czeska pisarka, zdobyła w 2004 roku Odradek Book Prize przyznawaną w ramach austriackiej Franz Kafka Prize. W tym samym roku została członkinią Niemieckiej Akademii Języka i Literatury a Prezydent Czech odznaczył ją Medalem Zasługi I stopnia za działalność na rzecz kultury i sztuki.
Tadeusz Gadacz, uczeń i wieloletni asystent prof. Józefa Tischnera. W latach 2003-2007 przewodniczący Komitetu Nauk Filozoficznych PAN. Laureat stypendium „Mistrz” Fundacji na rzecz Nauki Polskiej (1999 r.). W 2002 roku otrzymał nagrodę prezydenta Warszawy Lecha Kaczyńskiego dla najlepszego nauczyciela akademickiego, a w 2003 roku nagrodę „Nowych Książek” i Ministra Kultury za redakcję naukową (wraz z B. Milerskim) dziesięciotomowego dzieła Religia. Encyklopedia PWN. W styczniu 2012 roku zajął drugie miejsce w plebiscycie czasopisma „Focus” za badania naukowe za 2011 rok. Wygłosił prestiżowe wykłady, m.in. w polskim parlamencie na Konferencji Bezpieczeństwa NATO w ramach polskiej prezydencji w Unii Europejskiej oraz na zamknięcie Kongresu Kultury Polskiej w Krakowie. Wydał dotąd ponad 300 publikacji naukowych polskich i zagranicznych. Ostatnio: Etyka dobromyślności, Myślenie krytyczne, Myślenie a zło (t. 1-2).
Opis projektu
"Myślnik" to przestrzeń do myślenia. Myślenia na żywo i na przekór. Myślenia z oddechem, wbrew dusznemu i bezdusznemu światu bezmyślności. Będziemy rozmawiać o najważniejszych problemach naszych trudnych czasów, podchodząc do nich w sposób niekonwencjonalny. Naszymi gośćmi będą najwybitniejsi polscy intelektualiści.
Myślnik to pauza, przerwa, zawieszenie. To co oczywiste i uznane za normę zostaje tu zatrzymane, rozsunięte i rozszczelnione, tak żeby pomyśleć, co jest głębiej i dalej:co pozostaje niepomyślane oraz niewypowiedziane, bo niewygodne, trudne, sprzeczne ze zdrowym rozsądkiem i powszechnie podzielaną opinią. Myślnik to nasza próba odpowiedzi na nie-po-myślność świata.
Będziemy myśleć twórczo, w inspirującym kontekście oraz inspirującej atmosferze. Rozmowę będzie przenikać improwizowana (nie tylko jazzowa) muzyka, a otwierać ją będzie prowokacyjny, filozoficzny monolog, którego formę określiliśmy hasłowo jako „filozoficzny stand-up”.
